بررسی ارتباط سواد سلامت و رفتار ارتقاء دهنده سلامت در دانشجویان علوم پزشکی همدان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه بهداشت عمومی ، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان،ایران

2 دانشجوی کارشناسی ( بهداشت عمومی ، بهداشت ، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان ، ایران )

3 گروه بهداشت عمومی،دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان

چکیده

مقدمه: سواد سلامت و رفتار ارتقاء دهنده سلامت یکی از اصلی ترین تعیین کننده های سلامت بوده و بهره مندی از آنها می تواند باعث افزایش رفتارهای بهداشتی، بهبود دسترسی به مراقبتهای بهداشتی و جهت حفظ و کنترل سلامتی ضروری اند. لذا مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط سواد سلامت و رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت در دانشجویان علوم پزشکی همدان اجرا شد.
مواد و روش‌ها: این مطالعه با روش توصیفی تحلیلی، بروی 382 نفر از دانشجویان علوم پزشکی همدان با روش نمونه گیری طبقه بندی چند مرحله ای انجام شد. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه سواد سلامت بزرگ‌سالان ایرانی (HELIA) و رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت (HPLP-ll) جمع‌آوری شد. اطلاعات با استفاده از نرم‌افزار SPSS21 و با بهره‌گیری از آمار توصیفی و همچنین آزمون های کای اسکوئر، تی مستقل و آنالیز واریانس یکطرفه و همبستگی پیرسون تحلیل گردید.
یافته‌ها: میانگین نمره کلی سواد سلامت دانشجویان (28/19)13/126 بود. 67 درصد (260=n) از آنها از سواد سلامت عالی و مطلوب برخوردار بودند و نمره کل رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت نیز با 1/51 درصد نمره قابل اکتساب در سطح نامطلوبی ارزیابی شد. همچنین طبق یافته ها رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت با ابعاد سواد سلامت شامل: دسترسی (404/0=r)، خواندن (324/0=r)، درک و فهم (354/0=r)، ارزیابی (410/0=r) و تصمیم گیری و کاربرد اطلاعات سلامت (528/0=r) همبستگی مثبت و معنی داری داشت (01/0P<). همچنین میان رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت با همه ابعاد سواد سلامت همبستگی مثبت و معنی داری داشت (01/0>P).

نتیجه‌گیری: یافته های مطالعه حاضر نشان داد که با افزایش سواد سلامت دانشجویان میزان انجام رفتارهای ارتقاء دهنده سلامتی آنها نیز افزایش می یابد. بنابراین طراحی و اجرای مداخلات آموزشی به‌منظور توانمندسازی دانشجویان در زمینه سواد سلامتی پیشنهاد می گردد.

کلیدواژه‌ها


1. Motlagh Z, Mazloomy-Mahmoodabad S, Momayyezi M. Study of Health-promotion behaviors among university of medical science students. Zahedan Journal of Research in Medical Sciences. 2011;13(4):29-34.

 

2. Tehrani H, Rahmani M, Jafari A. Health literacy and Its relationship with general health of women referring to health care centers. Journal of Health Literacy. 2018;3(3):191-8.

 

3. Baji z, Tehrani, amp, lrm, M, Shakerinejad G, et al. Health Literacy Level and its Related Demographic Factors among Employees of Iranian ‎Academic Center for Education, Culture &amp; Research (ACECR) - Khuzestan Branch. Journal of Health Literacy. 2019;3(4):46-54.

 

4. Nutbeam D, Kickbusch I. Advancing health literacy: a global challenge for the 21st century. Oxford University Press; 2000.
https://doi.org/10.1093/heapro/15.3.183

 

5. Rezaee Esfahrood z, Haerian ardekani A, Rahmanian M, Ghaffari Targhi M. A Survey on Health Literacy of Referred Diabetic Patients to Yazd Diabetes Research Center. Tolooebehdasht. 2016;15(3):176-86.

 

6. Ramezankhani A, Ghafari M, Rakhshani F, Ghanbari S, Azimi S. Comparison of health literacy between medical and non-medical students in Shahid Beheshti Universities in the academic year 92-93. Pajoohandeh Journal. 2015;20(2):78-85.

 

7. Kanj M, Mitic W, editors. Health literacy and health promotion. 7th Global Conference on Health Promotion; 2010.

 

8. Williams MV, Parker RM, Baker DW, Parikh NS, Pitkin K, Coates WC, et al. Inadequate functional health literacy among patients at two public hospitals. Jama. 1995;274(21):1677-82.
https://doi.org/10.1001/jama.274.21.1677
PMid:7474271

 
 

9. Pirzadeh A, Nodooshan T, Nasirian M. Association Between Maternal Health Literacy Level and Prenatal Care in Iran. Journal of Health Literacy. 2024;4(1):60-7.

 

.

 
10. Paasche‐Orlow MK, Parker RM, Gazmararian JA, Nielsen‐Bohlman LT, Rudd RR. The prevalence of limited health literacy. Journal of general internal medicine. 2005;20(2):175-84.
https://doi.org/10.1111/j.1525-1497.2005.40245.x
PMid:15836552 PMCid:PMC1490053

 

11. Mahdizadeh f, Mahdizadeh F, Tatari M, Eshaghzadeh namghi SM, Sheykhotayefeh M. Study of Health Literacy and Its Related Factors in Torbat Heydarieh Students of Medical Sciences in 2019. Journal of Health Literacy. 2019;4(2):44-8.

 

12. Mohammadi Farah S, Asr S, Hasan M, Kavivani Manesh A, Barati M, Afshari M, et al. health literacy level and its related factors among college students of Hamadan university of medical sciences, Hamadan, Iran. J Educ Community Health. 2017;4(2):11-7.
https://doi.org/10.21859/jech.4.2.11

 

13. Mohammadi Farah S, Saati Asr MH, Kavivani Manesh A, Barati M, Afshari M, Mohammadi Y. Health Literacy Level and its Related Factors among College Students of Hamadan University of Medical Sciences, Hamadan, Iran. Journal of Education and Community Health. 2017;4(2):11-7.
https://doi.org/10.21859/jech.4.2.11

 

14. Ziaee S. Predictors of Health Promotion Behavior of female Students of Azad Islamic University, Kazerun Branch: Role of Social Support and Health Literacy. Journal of Health Literacy. 2018;2(4):223-36.
https://doi.org/10.29252/jhl.2.4.2

 

15. Hosseini M, Yaghmaei F, Hosseinzadeh S, Alavie Majd H, Sarbakhsh P, Tavousi M. Psychometric "health promotion lifestyle profile 2" The Urban Health Center. Payesh Journal. 2013;11(6):849-56.

 

16. Ali Montazeri, Mahmoud Tavousi, Fateme Rakhshani, Seyed Ali Azin, Katayoun Jahangiri, Mahdi Ebadi, et al. Health Literacy for Iranian Adults (HELIA): development and psychometric properties. Health Monitor Journal of the Iranian Institute for Health Sciences Research. 2014;13(5):589-99.

 

17. Ramezankhani A, Rakhshani F, Ghaffari M, Ghanbari S, Azimi S. Comparison of health promoting behaviors in the first and fourth year students of Shahid Beheshti University of Medical and non-Medical Sciences in the academic year 92-93. Jorjani Biomedicine Journal. 2014;2(1):55-47.

 

18. Panahi R, Ramezankhani A, Tavousi M, Osmani F, Ghazanfari E, Niknami S. Evaluation of Health Literacy and its influencing factors on dormitory students of Shahid Beheshti University of Medical Sciences in Tehran. Journal of Education and Community Health. 2016;3(3):30-6.
https://doi.org/10.21859/jech-03035

 

19. Rahimi A, Ahmadian Majin N. Investigating health literacy Level and Relation to demographic factors of Nurses in Teaching Hospitals of at West Cities of Iran: 2016. Journal of Health Literacy. 2017;2(1):54-61.
https://doi.org/10.18869/acadpub.jhl.2.1.54

 

20. Ziapoor A, Kianipoor N. Predicting health literacy of students in Kermanshah University of Medical Sciences in 2016: The role of demographic variables. Journal of Health Literacy. 2016;1(3):182-90.

 

21. Sharif Moghadam H, shakiba E, Salami M. The study of health literacy among medical and science students in university of science in Rafsanjan: 2016. Journal of Health Literacy. 2017;2(2):73-80.
https://doi.org/10.18869/acadpub.jhl.2.2.73

 

22. Banihashemi S-AT, Amirkhani MA. Health literacy and the influencing factors: a study in five provinces of Iran. Strides Dev Med Educ. 2008;4(e58326).

 

23. Ozdemir H, Alper Z, Uncu Y, Bilgel N. Health literacy among adults: a study from Turkey. Health education research. 2010;25(3):464-77.
https://doi.org/10.1093/her/cyp068
PMid:20080808

 

24. Fransen M, Van Schaik T, Twickler T, Essink-Bot M. Applicability of internationally available health literacy measures in the Netherlands. Journal of Health Communication. 2011;16(sup3):134-49.
https://doi.org/10.1080/10810730.2011.604383
PMid:21951248

 

25. nilsaz m, tavasoli e, mazaheri m, sohrabi f, khezeli m, ghazanfari z. Study of Health-promotion behaviors and Life Style among students of Dezful universities. scientific journal of ilam university of medical sciences. 2013;20(5):168-75.

 

26. Bagheri F ea. The Relationship between Perceived Social Support and Health Promoting Lifestyle in Hamadan University of Medical Sciences Students. 2019.

 

27. Cho H, Lee SJ, Cui R-S. Comparison of health promotion lifestyles and self-esteem of Korean and Chinese nursing students. Journal of Korean Academy of Psychiatric and Mental Health Nursing. 2010;19(1):22-33.
https://doi.org/10.12934/jkpmhn.2010.19.1.22

 

28. Arnold CL, Davis TC, Berkel HJ, Jackson RH, Nandy I, London S. Smoking status, reading level, and knowledge of tobacco effects among low-income pregnant women. Preventive medicine. 2001;32(4):313-20.
https://doi.org/10.1006/pmed.2000.0815
PMid:11304092

 

29. Arabzade S, Jalili Z, Tavakoli R. Survey of health literacy level and its relationship with preventive behaviors of smoking in adolescents 15-18 years of prophylactic Bushehr Provinc [Master dissertation]. Science and Research Branch, Islamic Azad University. 2016.

 

30. Panahi R, Ramezankhani A, Tavousi M. Health literacy and preventive behaviors. J Res Health. 2018;8(2):93-4.
https://doi.org/10.29252/jrh.8.2.93

 

31. Chisolm DJ, Manganello JA, Kelleher KJ, Marshal MP. Health literacy, alcohol expectancies, and alcohol use behaviors in teens. Patient education and counseling. 2014;97(2):291-6.
https://doi.org/10.1016/j.pec.2014.07.019
PMid:25085549 PMCid:PMC4252970

 

32. Izadirad H, Zareban I. The relationship of health literacy with health status, preventive behaviors and health services utilization in Baluchistan, Iran. J Educ Community Health. 2015;2(3):43-50.
https://doi.org/10.20286/jech-02036

 

33. Aghamolaei T, Hosseini Z, Hosseini F, Ghanbarne Jad A. The Relationship between Health Literacy and Health Promoting Behaviors in Students. Journal of Preventive Medicine. 2016;3(2):36-43.

 

34. Mahboubeh Soleimanpouromran MS, arabi h. The relationship between health literacy with health promoting lifestyle and environmental behavior. socio-cultural Development Studies. 2018;6(4):191-216.

 

35. Peyman N. Health Literacy and Health-promoting Lifestyle among Health Volunteers in Neyshabour. scientific journal of ilam university of medical sciences. 2018;26(3):7-15.
https://doi.org/10.29252/sjimu.26.3.7