سواد سلامت و عوامل مرتبط با آن در بیماران ایسکمیک قلبی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مرکز تحقیقات پرستاری تروما، دانشگاه علوم پزشکی کاشان، کاشان، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد پرستاری، گروه داخلی جراحی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی کاشان، کاشان، ایران

3 دانشجوی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کاشان، کاشان، ایران.

چکیده

زمینه و هدف: در حالی که بیماریهای قلبی-عروقی در راس مشکلات سلامت در ایران قرار دارند، مطالعات معدودی به بررسی سواد سلامت این بیماران پرداخته اند. لذا، این مطالعه به منظور بررسی سطح سواد سلامت و عوامل مرتبط با آن در بیماران ایسکمیک قلبی اجرا شد.

مواد و روش ها: این مطالعه توصیفی-مقطعی در سال 1396 بر روی 317 بیمار مبتلا به بیماری ایسکمیک قلب در بیمارستان آموزشی-درمانی شهید بهشتی کاشان، انجام شد. اﺑﺰار ﺟﻤﻊ آوری اﻃﻼﻋﺎت ﭘﺮﺳﺶﻧﺎﻣﻪ ﻣﺸﺨﺼﺎت دﻣﻮﮔﺮاﻓﯿﮏ و ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ ﺳﻮﺍﺩ ﺳﻼﻣﺖ ﺍﻳﺮﺍﻧﻴﺎن (HELIA) بود. داده ها ﺑﺎ ﺷﺎﺧﺺﻫﺎﻯ ﺁﻣﺎﺭﻯ ﺗﻮﺻﻴﻔﻰ و آزمونهای تی مستقل، آنالیز واریانس، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون تجزیه و تحلیل شد. سطح معنی داری در همه آزمون ها کمتر از 0/05 در نظر گرفته شد.

یافته ها: میانگین (انحراف معیار) سن شرکت کنندگان 57/89 (12/07) سال بود. درمجموع، 5/3 درصد از بیماران دارای سواد سلامت مطلوب، 81/8 درصد دارای سواد سلامت متوسط و 13 درصد دارای سواد سلامت ضعیف بودند. بین میانگین درصد نمرات سواد سلامت با محل سکونت، سن، سابقه آموزش درباره بیماری، مدت ابتلا به بیماری، ابتلا به بیماری زمینه ای دیگری، سطح تحصیلات، بعد خانوار، و منبع کسب اطلاعات سلامت ارتباط وجود داشت (0/05>P). تحلیل رگرسیونی نشان داد که از بین همه عوامل، متغیر های سن، سطح تحصیلات، منبع کسب اطلاعات مربوط به سلامت و بیماری، مدت ابتلا به بیماری ایسکمیک قلبی، و ابتلا همزمان به سایر بیماریها، توانستند رابطه پیشگویی کننده معنی داری با سواد سلامت داشته باشند.

نتیجه گیری: سواد سلامت بیماران ایسکمیک قلب در حد مطلوب نبود. پرستاران و سایر متولیان سلامت باید تلاش کنند تا در برنامه های مراقبتی خود زمان خاصی را به ارزیابی سواد سلامت و نیز برنامه ریزی برای ارتقای آن در بیماران ایسکمیک قلبی، تخصیص دهند.

نوع مطالعه: مطالعه پژوهشی

کلیدواژه‌ها


  1.           1.          Mazloomy Mahmoodabad SS, Tehrani H, Gholian-aval M, Gholami H, Nematy M. The effect of social class on the amount of salt intake in patients with hypertension. Blood pressure. 2016;25(6):360-3.
  2.           2.          Varaei S, Shamsizadeh M, Kolahdozan S, Oshvandi K, Dehghani A, Parviniannasab AM, et al. Randomized controlled trial of a peer based intervention on cardiac self-efficacy in patients undergoing coronary artery bypass graft surgery: a 3-year follow-up results. Int J Health Stud. 2016;2(1):14-9.
  3.           3.          Mirnosori R, Mokhtary G, Ebadyfar A, Mokhtary Z. The effects of cardiac rehabilitation program on exercise capacity and coronary risk factors in CABG Patients aged 45-65. Yafteh, J Lorestan Univ Med Sci. 2013;15(5):72-80.
  4.           4.          Afzalaghaiee E, Hadian MR, Attarbashi Moghadam B, Tavakol K, Zandparsa AF, Jalaei S. The effects of cardiac rehabilitation on changes in the lipid profile of iranian male and female with coronary artery disease refered to Emam Khomeini Hospital Complex. Mod Rehabil.2010;4(1):45-9.5.
  5.           5.          Gamissi J, Masoumi MT, Hossinian A. Spatio-Temporal Distribution of Coronary Heart Disease by Geographic Information System Arc GIS in Ardabil Province. J Ardabil Univ Med Sci. 2017;17(2):174-88.
  6.           6.          Sadeghi M, Haghdoost AA, Bahrampour A, Dehghani M. Modeling the Burden of Cardiovascular Diseases in Iran from 2005 to 2025: The Impact of Demographic Changes. Iran J Public Health. 2017;46(4):506-16.
  7.           7.          Saatchi M, Panahi MH, Ashraf Mozafari A, Sahebkar M, Azarpakan A, Baigi V, et al. Health litracy and its associated factors: population based study, Hormoz Izland. Iran J Epidemiol 2017; 13 (2): 136-144.
  8.           8.          Miri A, Ghanbari MA, Najafi A. The relationship between health literacy and the recovery rate of cardiovascular patients after bypass surgery. J Health Literacy 2016; 1(2):83-91.
  9.           9.          Sheikh Sharafi H, Seyed amini B. Assessment of health literacy and self-care in heart failure patients. J Health Literacy 2016; 1(4):203-219.
  10.         10.        Yorke J, Wallis M, Cert C, Lean B. Patients, perceptions of pain manegment after cardiac surgery in an Australiancritical care unit. Heart Lung 2004; 33(1): 33-41.
  11.         11.        Ghanbari S, Majlessi F, Ghaffari M, Mahmoodi Majdabadi M. Evaluation of health literacy of pregnant woman in urban health centers of ShahidBeheshti Medical University. Daneshvar Med. 2012; 19:1-12. (Persian).  
  12.         12.        Montazeri A, Tavousi M, Rakhshani F, Azin SA, Jahangiri K, Ebadi M, et al. Health Literacy for Iranian Adults (HELIA): develoment and psychometric properties. Payesh 2014; 13(5):589-599.  
  13.         13.        Jam-e-Jam Newspaper Office. Health literacy: a necessity. [On Line]. 2007;Availablefrom:URL:http://www.jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100004064059. [In Persian].
  14.         14.        Iranian Health Center. Health literacy movement. [On Line]. 2009; Availablefrom:http://www.salamatiran.com/NSite/FullStory/?id=33479. Accessed January 15, 2013. [In Persian].  
  15.         15.        Paasche-Orlow MK, Wolf MS. Promoting health literacy research to reduce health disparities. J Health Commun 2010;15(1):34–41.
  16.         16.        Liang CY, Wang KY, Hwang SJ, Lin KC, Pan HH. Factors affecting the physician–patient relationship of older veterans with inadequate health literacy: an observational study. Br J Gen Pract. 2013;63(610):e354-60.
  17.         17.        Lee SD, Tsai T, Tsai Y, Kuo KN. Health literacy, health status, and healthcare utilization of Taiwanese adults: results from a national survey. BMC Public Health 2010; 10(614): 1-8.
  18.         18.        Jovic-Veranes A, Bejgovic-Mikanovic V, Marinkovic J, Kocev N. Health literacy in a population of primary healthcare patients in Belgrade, Serbia. Int J Public Health 2011; 56(2):201-7.
  19.         19.        Edwards M, Wood F, Davies M, Edwards A. The development of health literacy in patients with long-term health condition: the health literacy pathway model. BMC Public Health 2012; 12:130.
  20.         20.        Williams MV, Baker DW, Parker RM, Nurss JR. Relationship of functional health literacy to patients’ knowledge of their chronic disease. A study of patients with hypertension and diabetes. Arch Internal Med. 1998; 158: 166-72.  
  21.         21.        Nekoei-Moghadam M, Parva S, Amiresmaili M, Baneshi M. Health literacy and utilization of health services in Kerman urban area 2011. Tolue Behdasht J. 2012; 11(14): 123-34.[In Persian].
  22.         22.        Marzangi A, Ahangarzadeh Rezaei S, Ghareagaji Asl R. Health literacy in heart disease community that covered by health services centers in south of West Azarbaijan province. J Urmia Nurs Midwifery Fac. 2018;16(1):45-54.
  23.         23.        Falahi M, Miri M. The Effects of E-Learning Based on the Dimensions of Health Literacy in Patients with Ischemic Heart Disease. Nurs Dev Health. 2017;8(1):29-36.
  24.         24.        Tehrani Banihashemi A, Amirkhani M, Haghdust A, Alavian M, et al. Health literacy in five provinces of the country and its determinants. Strides Dev Med Educ. 2007; 1(7):1-9.[In Persian].
  25.         25.        Reisi M, Mostafavi F, Hasanzadeh A, Sharifirad G. The relationship between health literacy, health status and healthy behaviors among elderly in Isfahan. J Health Systems Res. 2011; 7(4):1-12.[In Persian].  
  26.         26.        Wu Y, Wang L, Cai Z, Bao L, Ai P, Ai Z. Prevalence and Risk Factors of Low Health Literacy: A Community-Based Study in Shanghai, China. Int J Environ Res Public Health. 2017;14(6):628.
  27.         27.        Zhang D, Wu S, Zhang Y, Yang P, MacIntyre CR, Seale H, et al. Health literacy in Beijing: an assessment of adults' knowledge and skills regarding communicable diseases. BMC Public Health. 2015;15:799.
  28.         28.        Sorensen K, Pelikan JM, Rothlin F, Ganahl K, Slonska Z, Doyle G, et al. Health literacy in Europe: comparative results of the European health literacy survey (HLS-EU). Eur J Public Health. 2015;25(6):1053-8.
  29.         29.        Kobayashi LC, Wardle J, Wolf MS, von Wagner C. Aging and Functional Health Literacy: A Systematic Review and Meta-Analysis. The journals of gerontology Series B, Psychol Sci Social Sci. 2016;71(3):445-57.
  30.         30.        González-Chica DA, Mnisi Z, Avery J, Duszynski K, Doust J, Tideman P, et al. Effect of Health Literacy on Quality of Life amongst Patients with Ischaemic Heart Disease in Australian General Practice. PLoS ONE 11(3): e0151079. 2016.
  31.         31.        Adib-Hajbaghery M, Zare M. The barriers to patient education from the viewpoint of nurses in Iran: a systematic review. J Urmia Univ Med Sci. 2017;28(7):544-58.
  32.         32.        Adib-Hajbaghery M, Rezaei-Shahsavarloo Z. Nursing students' knowledge of and performance in communicating with patients with hearing impairment. Japan J Nurs Sci.  2015;12(2):135-44.
  33.         33.        Center for disease control. Factors that Affect Health Literacy. https://wwwcdcgov/healthliteracy/training/page655html,   and https://wwwcdcgov/healthliteracy/training/page663html. 2017.
  34.         34.        Minnesota Health Literacy Action Plan Steering Committee. Minnesota Action Plan to Improve Health Literacy. 2016. https://healthliteracymn.org/sites/default/files/.../MN_Health_Literacy_Action_Plan.pd.
  35.         35.        Çaylan A, Yayla K, Öztora S, Dağdeviren HN. Assessing health literacy, the factors affecting it and their relation to some health behaviors among adults. Biomed Res. 2017;28(15):6803-7.
  36.         36.        Khoshtarash M, Momeni M, Ghanbari A, Salehzadeh AH, Rahmatpour P. Self-care behaviors and related factors in patients with heart failure reffering to medical & educational center of heart in Rasht. Holist Nurs Midwifery. 2013; 23 (1):22-29.
  37.         37.        von Wagner C, Knight K, Steptoe A, Wardle J. Functional health literacy and health-promoting behaviour in a national sample of British adults. J Epidemiol Community Health.2007; 61(12):1086-90.
  38.         38.        Rafeifar SH, Ahmadzadehasl M, Sharifi MH, et al. The comprehensive health education system for patients in the Islamic Republic of Iran, Ministry of Health and Medical Education. 2005. http://www.behdasht.gov.ir/uploads/1_94_29.pdf