مقایسه سواد سلامت دانشجویان رشته های پزشکی و دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان در سال 1395

نویسندگان

1 دانشیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه پیام نور مرکز مشهد، مشهد، ایران.

2 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران

3 استادیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه پیام نور مرکز مشهد، مشهد، ایران.

چکیده

 زمینه و هدف: سواد سلامت بیانگر ظرفیت فرد در دستیابی، تفسیر و درک اطلاعات ضروری برای خدمات مورد نیاز و تصمیم گیری های مناسب در زمینه سلامت است. سواد سلامت شامل مجموعه ای از مهارت‌های خواندن، شنیدن، تجزیه و تحلیل، تصمیم گیری و توانایی به کارگیری این مهارت ها در موقعیت های سلامتی است که الزاما به سالهای تحصیل یا توانایی خواندن عمومی برنمی گردد. پژوهش حاضر با هدف تعیین سطح سواد سلامت دانشجویان پزشکی و دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان انجام شده است.
مواد و روش‌ها: این پژوهش از نوع توصیفی و به روش پیمایشی (مقطعی)  است. تعداد 139 نفر از دانشجویان دندانپزشکی و 143 نفر از دانشجویان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان که جمعاً 282 نفر، مورد بررسی قرار گرفتند. روش نمونه گیری به شیوه طبقه ای تصادفی انجام شده است. برای جمع آوری اطلاعات از پرسشنامه سواد سلامت که توسط منتظری و همکاران(HELIA)  استفاده گردید. . اطلاعات پرسشنامه پس از جمع آوری و کد گذاری به ترتیب وارد نرم افزار آماری SPSS شد.
یافته‌ها: یافته ها نشان داد میانگین و انحراف معیار سنی دانشجویان دندانپزشکی (3/49 ± 28/22 ) سال و میانگین و انحراف معیار سنی دانشجویان پزشکی ( 2/56 ± 22/16) سال بود. آزمون آماری تی مستقل اختلاف معنی داری بین میانگین سنی دانشجویان پزشکی و دندانپزشکی نشان نداد (0/742=p). در ارزیابی ابعاد سواد سلامت در دانشجویان رشته های دندانپزشکی و پزشکی دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان بیشترین میانگین ابعاد سواد سلامت در هر دو رشته مربوط به بعد تصمیم گیری و رفتار و کمترین میانگین در رشته دندانپزشکی مربوط به بعد ارزیابی (2/46± 14/45) و در رشته پزشکی مربوط به بعد خواندن (3/00 ± 14/99) می باشد.
نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد دانشجویان پزشکی میانگین نمرات بالاتری را نسبت به دانشجویان دندانپزشکی در ابعاد سواد سلامت کسب کرده اند. در بررسی ابعاد سواد سلامت بیشترین میانگین در هر دو رشته مربوط به بعد تصمیم گیری و رفتار بود و کمترین میانگین در دندانپزشکی مربوط به بعد ارزیابی و رشته پزشکی مربوط به بعد خواندن می باشد.
نوع مطالعه: مطالعه پژوهشی.

کلیدواژه‌ها


1.    Tehrani H. Media Health Literacy. Journal of Health Literacy. 2016;1(3):141-6.
2.    Saeedi Koupai M, Motaghi M. Comparing Health Literacy in High School Female Students and Their Mothers Regarding Women’s Health. Journal of Health Literacy. 2017;1(4):220-9.
3.    Moien M. Persian dictionary. Tehran: Amir kabir,2013; P1942.
4.    Hosieni F, Mirzaei T, Ravari A, Akbary A. The relationship between health literacy and quality of life in retirement of Rafsanjan University of Medical Sciences. Journal of Health Literacy. 2016;1(2):92-9.
5.    Azimi S, Ramezankhani A, Rakhshani F, Ghaffari M, Ghanbari S. Comparison of health literacy between medical and non-medical students in Shahid Beheshti Universities in the academic year 1392-93. Pejouhandeh.2015;20(2):78-85.
6.    Khosravi A, Ahmadzade KH, Ahmadzade F. Development of health literacy. Bushehr: Bushehr University of Medical Sciences. 2014: P28-32.
7.    Mollakhalili H, Papi A, Sharifirad Gh, Zare Farashbandi F, HasanZadeh A. A Survey on Health Literacy of Inpatients Educational Hospitals of Isfahan University of Medical Sciences. Health Inf Manage. 2014; 11(4):473.
8.     Tehrani Banihashemi S, Amirkhani M, Hagh doost A, Aleviyan S, Asghari fard H,baradaran H, et al. Health Literacy and the Influencing Factors: A Study in Five Provinces of Iran. Strides Dev Med Educ. 2007; 4(1): 1-9.
9.    Edwards M, Wood F, Davies M., Edwards A. The Development of health Literacy in Patients with Long-term Health Condition: the Health Literacy Pathway Model. BMC Public Health. 2012; 12:130.
10.    Cho, Y. I., Lee, S. Y. D., Arozullah, A. M., & Crittenden, K. S. Effects of health literacy on health status and health service utilization amongst the elderly. Social science & medicine. 2008; 66: 1809-1816.
11.    Reisi M, Mostafavi F, Hasanzadeh A, Sharifirad G. The relationship between health literacy and general health status and health behaviors in elderly. J COPE 2011; 7(4): 469-480.
12.    Nekoei-Moghadam M, Parva S, Amiresmaili M, Baneshi M. Health Literacy and Utilization of health Services in Kerman urban Area 2011. J TB 2013; 11(4): 123-134.
13.    Khosravi A, Ahmadzadeh Kh, Arastoopoor Sh, Tahmasbi R. Health Literacy Levels of Diabetic Patients Referred to Shiraz Health Centers and Its Effective Factors. Health Inf Manage 2015; 12(2):205.
14.    Khosravi A, Ahmadzadeh Kh. Investigating health literacy Level of patients referred to Bushehr hospitals and recognizing its effective factors. ISMJ. 2015;18(6): 1245-1253.
15.     Nutbeam  D.  Kickbusch  I.  Advancing  Health Literacy.  A  global  challenge  for  the  21st  century. HealthPromot. 2000; 15(3):4-183.
16.    Tavousi M, Ebadi A, Shakeri nejad GH, Fatahi A, etal. Definitions of health literacy: a review of the literature. Payesh. 2013; 13(1): 119-124.
17.    Narimisa P, Eidni F, Seydi A, heydariyan Z. Promote community literacy. J behvarz. 2013;25(89):28-30.
18.    Montazeri A, Tavousi M, Rakhshani F, Azin S, Jahangiri K, Ebadi M,et al. Health literacy forIranian Adults (HELIA): development and psychometric Properties. payesh. 2014; 13(5): 589-599.
19.    Khosravi A, Ahmadzadeh Kh, Arastoopoor SH, Tahmasbi R. Measuring the Fitness Level of Health Literacy Level and Readability of Educational Resources Available to Diabetic Patients Referring to Shiraz Health Centers. J Library and Information. 2013; 16(3):37-57.
20.    Kooshyar H, Shoorvazi M,Dalir Z, Hosseini M. Health Literacy and its Relationship with Medical Adherence and Health-Related Quality of Life in Diabetic Community-Residing Elderly. Journal of Mazandaran University of Medical Sciences. 2014; 23(1):134-43.
21.     Javadzade H, Sharifirad Gh, Reisi M, Mahaki B, Nasr Esfahani M, Mostafavi F. Relationship between knowledge and implementing health literacy strategies in patient education. School of Nursing Army Islamic Republic of Iran. 2015; 1(3): 33-40 .
22.    Asna ashari F,Pirdehghan A, Ragabi F, sayari fard A, Ghadiryan L, Rostami N, etal. The Study of Health Literacy of Staff about Risk Factors of Chronic Diseases in 2014. Hamadan university of medical science. 2015; 22(3): 248-254.
23.     Afshari M,  Khazaei S,  Bahrami M, Merati H. Investing  Adult Health literacy Tuyserkan City. Education and Community Health. 2014; 1(2): 48-55.
24.    Lee S.D, Tsai T, Tsai Y, Kuo K. N. Health Literacy, Health Status, and Healthcare Utilization of Taiwanese Adults: Results from a National Survey. BMC Public Health. 2010; 10(614): 1-8.
25.    Rafiezadeh Gharrehtapeh Sh, Tabarsy B, Hassanjani S, Razavi M, Amjady M, Hojjati H. Relationship between the Health Literacy with selfefficacy of the diabetic patient's type 2referred to Gorgan city clinic in 2014. Diabetes nurse school Nursing and Midwifery Zabul. 2015; 2(3): 30-42.
26.     Toci E,Burazeri G, Myftiu S, Sorensen K, Brand H. Health literacy in a population-based sample of adult men and women in a South Eastern European country.J Public Health (Oxf).2015; pii: fdv006.
27.    Karimi S, Keyvanara M, Hosseini M, Jafarian M, khorasani E.Health Literacy, general health status, utilization of health services and the relationship between them in Adults. Journal of HealthInformation Management. 2014; 10(4):862-875.
28.    Tol A, Pourreza A, Tavasoli E, Rahimi Foroshani A. Determination of knowledge and health literacy among women with type2diabetes in teaching hospitals of TUMS, Journal of Hospital. 2012; 11(3): 45-52.