اثربخشی روان‌درمانی گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر ابرازگری هیجانی و رفتارهای خود مراقبتی بیماران مبتلا به دیابت نوع دو

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای تخصصی، گروه روانشناسی، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران

2 کارشناس ارشد، گروه روانشناسی، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 کارشناس ارشد، گروه روانشناسی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران

4 کارشناس ارشد مشاوره و راهنمایی، گروه مشاوره و راهنمایی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران.

5 دانشجوی دکترای تخصصی روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی بالینی و سلامت، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

چکیده

مقدمه: امروزه با افزایش شهر نشینی و تغییر شیوه زندگی انسان‌ها بیماری دیابت به یک بیماری شایع تبدیل شده که مشکلات بسیاری را بر روی زندگی مبتلایان برجای می‌گذارد. این مطالعه با هدف بررسی اثربخشی روان‌درمانی گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر ابرازگری هیجانی و رفتارهای خود مراقبتی بیماران مبتلا به دیابت نوع دو انجام گردید.
روش‌کار: پژوهش حاضر نیمه تجربی از نوع پیش آزمون پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را کلیه زنان مبتلا به دیابت نوع دو مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی تحت نظر انجمن دیابت شهر تهران در سال 1397-1396 تشکیل داده و نمونه آن نیز در برگیرنده تعداد 36 نفر از این گروه بود که در دو گروه 18 نفره آزمایش و کنترل قرار داشتند. گروه آزمایش طی 8 جلسه تحت مداخله با استفاده از روان‌درمانی گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد قرار گرفته و گروه کنترل در لیست انتظار قرار گرفت. داده‌های پژوهش در مراحل پیش آزمون و پس آزمون با استفاده از پرسشنامه‌های ابرازگری هیجانی (Emmons & king) و پرسشنامه رفتارهای خودمراقبتی(Tobert & Glasgow) گردآوری شده و به وسیله تحلیل واریانس چند متغیره (MANCOVA) و به کمک نرم افزار SPSS.V 23 تجزیه و تحلیل گردید.
 یافته‌ها: تحلیل داده‌ها نشان داد که در مرحله پس آزمون بین میانگین متغیرهای ابرازگری هیجانی و خودمراقبتی گروه‌های آزمایش و کنترل تفاوت معناداری وجود داشت. به بیانی دیگر روان‌درمانی گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد به طور معناداری باعث افزایش ابرازگری هیجانی و بهبود رفتارهای خودمراقبتی بیماران مبتلا به دیابت نوع دو گردید (0/001>P).
نتیجه‌ گیری: با در نظر داشتن تأثیر روان‌درمانی گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر ابرازگری هیجانی و رفتارهای خودمراقبتی توصیه می‌شود که روان‌درمانگران، روان‌شناسان بالینی و متخصصان فعال در حوزه بهداشت روان از روش مذکور برای افزایش ابرازگری هیجانی و رفتارهای خودمراقبتی بیماران مبتلا به دیابت نوع دو استفاده کنند.
 

کلیدواژه‌ها


1.         Chew BH, Vos RC, Metzendorf MI, Scholten RJ, Rutten GE. Psychological interventions for diabetes‐related distress in adults with type 2 diabetes mellitus. The Cochrane Library. 2017.

2.         Campbell RS, Pennebaker JW. The secret life of pronouns: Flexibility in writing style and physical health. Psychological science. 2003;14(1):60-5.

3.         Chen L, Magliano DJ, Zimmet PZ. The worldwide epidemiology of type 2 diabetes mellitus—present and future perspectives. Nature reviews endocrinology. 2012;8(4):228.

4.         Zheng Y, Ley SH, Hu FB. Global aetiology and epidemiology of type 2 diabetes mellitus and its complications. Nature Reviews Endocrinology. 2018;14(2):88.

5.         Association AD. Diagnosis and classification of diabetes mellitus. Diabetes care. 2014;37(Supplement 1):S81-S90.

6.         Sharififard GR, Hazavei smm, Hasanzade A, mousa D. The effect of health education based on health belief model on preventive actions of smoking in grade one, middle school students. J Arak Uni Med Sci. 2007;10(1):79-86.

7.         Hackett RA, Steptoe A. Type 2 diabetes mellitus and psychological stress—a modifiable risk factor. Nature Reviews Endocrinology. 2017;13(9):547.

8.         Tan LSM, Tai ES, Griva K, Amir M, Chong KJ, Lee YS, et al. Factors associated with psychological distress, behavioral impactand health-related quality of life among patients with type 2 diabetes mellitus. Journal of diabetes and its complications. 2015;29(3):378-83.

9.         Gu J, Strauss C, Bond R, Cavanagh K. How do mindfulness-based cognitive therapy and mindfulness-based stressreduction improve mental health and wellbeing? A systematic review and meta-analysis of mediation studies. Clinical psychology review. 2015;37:1-12.

10.      Frattaroli J. Experimental disclosure and its moderators: a meta-analysis. Psychological bulletin. 2006;132(6):823.

11.      Flückiger C, Del Re A, Wampold BE, Symonds D, Horvath AO. How central is the alliance in psychotherapy? A multilevel longitudinal meta-analysis. Journal of counseling psychology. 2012;59(1):10.

12.      Smyth JM. Written emotional expression: effect sizes, outcome types, and moderating variables. Journal of consulting and clinical psychology. 1998;66(1):174.

13.      Iglesias M, Vázquez I, Barreiro de Acosta M, Figueiras A, Nieto L, Piñeiro M, et al. Health related quality of life in patients with Cohn's disease in remission. Revista Espanola de Enfermedades Digestivas. 2010;102(11):624.

14.      Burba B, Oswald R, Grigaliunien V, Neverauskiene S, Jankuviene O, Chue P. A controlled study of alexithymia in adolescent patients with persistent somatoformpain disorder. The Canadian Journal of Psychiatry. 2006;51(7):468-71.

15.      Markowitz J, Laffel L. Transitions in care: support group for young adults with Type 1 diabetes. Diabetic medicine. 2012;29(4):522-5.

16.      Friedman HS, Prince LM, Riggio RE, DiMatteo MR. Understanding and assessing nonverbal expressiveness: The Affective Communication Test. Journal of personality and social psychology. 1980;39(2):333.

17.      Gross JJ, John OP. Individual differences in two emotion regulation processes: implications foraffect, relationships, and well-being. Journal of personality and social psychology. 2003;85(2):348.

18.      Kring AM, Smith DA, Neale JM. Individual differences in dispositional expressiveness: development and validation of the Emotional Expressivity Scale. Journal of personality and social psychology. 1994;66(5):934.

19.      Taloyan M, Wajngot A, Johansson S-E, Tovi J, Sundquist J. Poor self-rated health in adult patients with type 2 diabetes in the town of Södertälje: A cross-sectional study. Scandinavian journal of primary health care. 2010;28(4):216-20.

20.      King LA, Emmons RA. Conflict over emotional expression: psychological and physical correlates. Journal of personality and social psychology. 1990;58(5):864.

21.      Kienle A, Forster F, Hibst R. Anisotropy of light propagation in biological tissue. Optics letters. 2004;29(22):2617-9.

22.      Shrivastava SR, Shrivastava PS, Ramasamy J. Role of self-care in management of diabetes mellitus. Journal of Diabetes & Metabolic Disorders. 2013;12(1):14.

23.      Trief PM, Morin PC, Izquierdo R, Teresi JA, Eimicke JP, Goland R, et al. Depression and glycemic control in elderly ethnically diverse patients with diabetes: the IDEATel project. Diabetes care. 2006;29(4):830-5.

24.      McCracken LM, Vowles KE. Acceptance and commitmenttherapy and mindfulness for chronic pain: model, process, and progress. American Psychologist. 2014;69(2):178.

25.      Hasker SM. Evaluation of the mindfulness-acceptance-commitment (MAC) approach for enhancing athletic performance. 2010.

26.      Shayeghian Z, Amiri P, Aguilar-Vafaie ME, Besharat MA. Effectiveness of acceptance and commitment group therapy on improvement of glaycated hemoglobin and self-care activities in patients with type II diabetes. Contemporary Psychology. 2016;10(2):41-50.

27.      MAKVAND HS, Rezaee A, Azadi M. Effectiveness of acceptance and commitment group therapy on the self-management of type 2 diabetes patients. 2014.

28.      Darvish Baseri L, DashtBozorgi Z. Effectiveness of Group Therapy Based on Acceptance and Commitment on Cognitive Emotion Regulation and Alexithymia of Patients with Type 2 Diabetes. Journal of Nursing Education. 2017;5(1):7-14.

29.      Lappalainen R, Lehtonen T, Skarp E, Taubert E, Ojanen M, Hayes SC. The impact of CBT and ACT models using psychology trainee therapists: A preliminary controlled effectiveness trial. Behavior Modification. 2007;31(4):488-511.

30.      Nekouei ZK, Doost HTN, Yousefy A, Manshaee G, Sadeghei M. The relationship of Alexithymia with anxiety-depression-stress, quality of life, and social support in Coronary Heart Disease (A psychological model). Journal of education and health promotion. 2014;3.

31.      Rafieinia P RS, Azad, P. F. Relationship between emotional expression

styles and general health in college students. . Journal of Psychology. 2006;10(1):84-105.

32.      Mahdavi E, Manshaee G. Comparing alexithymia and emotional expressiveness in patients with coronary heart disease and healthy people. Feyz Journal of Kashan University of Medical Sciences. 2016;20(3):260-6.

33.      Hatamloo-Sadabadi M, Kheiroddin JB, Poursharifi H. The role of general causality orientations on self-care behaviors in patients with type 2 diabetes. International Journal of Behavioral Sciences. 2011;5(3):245-51.

34.      Toobert DJ, Hampson SE, Glasgow RE. The summary of diabetes self-care activities measure: results from 7 studies and a revised scale. Diabetes care. 2000;23(7):943-50.

35.      Hamadzadeh S, Ezatti Z, Abedsaeidi Z, Nasiri N. Coping styles and self-care behaviors among diabetic patients. Iran Journal of Nursing. 2013;25(80):24-33.

36.      Zareban I, Karimy M, Niknami S, Haidarnia A, Rakhshani F. The effect of self-care education program on reducing HbA1c levels in patients with type 2 diabetes. Journal of education and health promotion. 2014;3.

37.      Behrouz B, Bavali F, Heidarizadeh N, Farhadi M. The Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on Psychological Symptoms, Coping Styles, and Quality of Life in Patients with Type-2 Diabetes. journal of health. 2016;7(2):236-53.

38.      Makvand Hoseini S, Rezaei AM, Azadi MM. Effectiveness of Acceptance and Commitment Group Therapy on the Self-Management of Type 2 Diabetes Patients. Journal of Clinical Psychology. 2013;5(4):55-62.

39.      Gregg JA, Callaghan GM, Hayes SC, Glenn-Lawson JL. Improving diabetes self-management through acceptance, mindfulness, and values: a randomized controlled trial. Journal of consulting and clinical psychology. 2007;75(2):336.

40.      Thomas N, Shawyer F, Castle DJ, Copolov D, Hayes SC, Farhall J. A randomised controlled trial of acceptance and commitment therapy (ACT) for psychosis: study protocol. BMC psychiatry. 2014;14(1):198.

41.      Lustman M. Just can't put the brakes on aggressive driving: Narcissism, impulsivity, and driver aggression: ProQuest Information & Learning; 2012.

42.      Parissopoulos S, Kotzabassaki S. Orem's self-care theory, transactional analysis and the management of elderly rehabilitation. ICUS Nursing Web Journal. 2004;17(11).